Demam Denggi Kanak-Kanak: Tanda Amaran dan Bahaya

Demam denggi (dengue fever) pada kanak-kanak ialah jangkitan virus yang disebarkan melalui gigitan nyamuk Aedes, dan bayi serta kanak-kanak kecil berisiko tinggi mendapat denggi teruk. Ibu bapa perlu tahu tanda-tandanya, mengenali fasa kritikal apabila demam mula turun, dan bertindak segera apabila tanda amaran muncul kerana denggi teruk boleh membawa maut. Panduan ini menerangkan setiap peringkat berdasarkan maklumat kesihatan awam.

Tanda Demam Denggi pada Kanak-Kanak

Tanda paling lazim demam denggi ialah demam tinggi. Demam ini biasanya berlangsung 2 hingga 7 hari, dan muncul 3 hingga 14 hari selepas anak digigit nyamuk Aedes yang dijangkiti. Tempoh antara gigitan dan demam ini bermakna anak boleh kelihatan sihat beberapa hari sebelum simptom timbul.

Selain demam, ruam yang meliputi sebahagian besar badan sering muncul sekitar hari ke-3 atau ke-4 demam. Kemunculan ruam ini boleh membantu ibu bapa mengesyaki denggi, terutamanya semasa musim atau kawasan yang banyak kes. Jika anak mengalami demam kanak-kanak yang tinggi dan berterusan, denggi ialah salah satu kemungkinan yang perlu difikirkan, dan pemantauan rapi amat penting. Menurut WHO, demam tinggi ialah tanda yang paling kerap dilihat pada kes denggi.

Fasa Kritikal: Bila Demam Mula Turun

Fasa kritikal denggi berlaku apabila demam mula turun ke bawah 38 darjah Celsius, biasanya antara hari ke-3 hingga ke-7 penyakit. Ramai ibu bapa menganggap demam yang reda bermakna anak semakin pulih, tetapi keadaan sebenarnya boleh menjadi sebaliknya.

Pada waktu demam mula turun inilah tanda denggi teruk boleh muncul. Oleh itu, ibu bapa perlu lebih berwaspada ketika demam kelihatan reda, bukan kurang berwaspada. Jangan berhenti memantau anak hanya kerana suhu badannya menurun. Terus perhatikan keadaan anak dengan teliti sepanjang fasa ini kerana perubahan boleh berlaku dengan cepat dan memerlukan tindakan segera.

Tanda Amaran yang Perlu ke Hospital Segera

Bawa anak ke hospital dengan segera jika ada mana-mana tanda amaran berikut, kerana denggi teruk (demam denggi berdarah) ialah kecemasan perubatan yang boleh membawa maut. Tanda-tanda ini menunjukkan penyakit mungkin sedang menjadi lebih serius.

• Sakit perut yang teruk
• Muntah berterusan
• Cirit-birit (diarrhoea) berterusan
• Lesu atau mengantuk
• Pendarahan seperti dari gusi atau hidung, atau bintik pada kulit
• Sukar bernafas
• Kurang kencing

Jika anak menunjukkan mana-mana tanda ini, terutamanya semasa fasa kritikal apabila demam mula turun, dapatkan rawatan hospital tanpa berlengah. Denggi teruk memerlukan pemantauan dan rawatan perubatan, dan tindakan pantas boleh menyelamatkan nyawa. Maklumat lanjut mengenai denggi boleh dirujuk daripada WHO Malaysia.

Pencegahan dan Penjagaan di Rumah

Cara terbaik melindungi anak daripada denggi ialah menghalang gigitan nyamuk Aedes dan menghapuskan tempat pembiakannya. Buang air bertakung di sekitar rumah, gunakan penghalau nyamuk, dan pastikan anak tidur dalam kelambu untuk mengurangkan risiko digigit.

Untuk penjagaan di rumah semasa anak demam, beri anak banyak cecair sepanjang tempoh demam bagi mengelakkan kekurangan air dalam badan. Untuk menurunkan demam, gunakan paracetamol sahaja. Jangan beri ibuprofen atau aspirin kepada anak yang disyaki denggi kerana ubat jenis ini boleh meningkatkan risiko pendarahan. Ini satu perkara yang sangat penting dan sering terlepas pandang oleh sesetengah ibu bapa.

Denggi disahkan melalui ujian darah (blood test) di klinik atau hospital, bukan melalui tanda semata-mata. Jika anak demam tinggi berterusan di kawasan yang banyak kes denggi, dapatkan pemeriksaan awal supaya doktor dapat mengesahkan denggi dan memantau bilangan platelet dalam darah.

Walaupun penjagaan di rumah membantu, ia tidak menggantikan rawatan perubatan apabila tanda amaran muncul. Teruskan memantau anak, kekalkan pengambilan cecair, dan jangan teragak-agak mendapatkan bantuan doktor jika keadaan anak berubah. Untuk maklumat kesihatan keluarga yang lain, sumber seperti MyHEALTH boleh dijadikan rujukan.

Dengan mengenali tanda demam denggi, memahami bahaya fasa kritikal apabila demam turun, dan bertindak segera pada tanda amaran, ibu bapa dapat melindungi anak daripada akibat denggi yang serius.