Kemurungan Selepas Bersalin (Meroyan): Tanda dan Bantuan

Perasaan sedih dan mudah menangis selepas bersalin adalah biasa, tetapi apabila ia berpanjangan dan mendalam, ia mungkin kemurungan selepas bersalin (postpartum depression), yang sering disebut meroyan dalam masyarakat kita. Ia bukan kelemahan dan bukan salah ibu. Panduan ini menerangkan beza baby blues dan kemurungan selepas bersalin, tandanya, bila perlu dapatkan bantuan, dan talian sokongan yang ada.

Baby Blues atau Kemurungan Selepas Bersalin

Baby blues ialah perubahan mood ringan yang sangat biasa selepas bersalin. Ibu mungkin mudah menangis, cepat marah, rasa terbeban dan cemas, serta sukar tidur. Keadaan ini biasanya reda dengan sendirinya dalam masa dua minggu selepas kelahiran.

Kemurungan selepas bersalin (postpartum depression) pula lebih serius dan berpanjangan. Ia melibatkan mood rendah yang berterusan dan boleh berlanjutan selama beberapa bulan jika tidak dirawat. Menurut Cleveland Clinic, perbezaan utama ialah baby blues reda dalam dua minggu, manakala kemurungan selepas bersalin berterusan dan menyukarkan ibu menguruskan kehidupan harian. Istilah meroyan sering digunakan secara umum, tetapi yang penting ialah mengenali tandanya dan mendapatkan bantuan.

Tanda Kemurungan Selepas Bersalin

Tanda kemurungan selepas bersalin lebih mendalam dan berpanjangan berbanding baby blues. Antaranya ialah rasa sedih, kosong atau putus asa yang berterusan, dan bukan hanya sekali-sekala.

Tanda lain termasuk sukar menjalin ikatan (bonding) dengan bayi, hilang minat pada perkara yang dahulunya disukai, perubahan selera makan, keletihan atau sukar tidur yang teruk, serta rasa bersalah atau tidak berguna. Ibu juga mungkin menjadi cemas atau mengasingkan diri daripada keluarga dan rakan. Dalam kes yang teruk, mungkin timbul fikiran untuk mencederakan diri sendiri atau bayi. Tanda ini bukan menunjukkan ibu yang jahat, sebaliknya ia tanda penyakit yang boleh dirawat dan memerlukan bantuan segera.

Bila Perlu Dapatkan Bantuan

Dapatkan bantuan doktor jika tanda baby blues tidak reda selepas dua minggu, atau jika anda menunjukkan tanda kemurungan selepas bersalin. Jangan tunggu, kerana bantuan awal memudahkan pemulihan.

Anda juga perlu mendapatkan bantuan jika mood anda menyukarkan penjagaan bayi, jika anda sukar menyelesaikan urusan harian, atau yang paling penting, jika timbul fikiran untuk mencederakan diri sendiri atau bayi. Dalam keadaan terakhir ini, ia satu kecemasan, dan anda perlu mendapatkan bantuan dengan segera. Panduan penjagaan diri selepas bersalin turut menyentuh pemulihan menyeluruh ibu selepas kelahiran.

Bantuan dan Sokongan

Anda tidak keseorangan, dan bantuan tersedia. Di Malaysia, anda boleh menghubungi Talian HEAL 15555, iaitu talian sokongan psikososial Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM) yang menyediakan kaunseling melalui telefon. Menurut KKM, talian ini beroperasi setiap hari dari jam 8 pagi hingga 12 tengah malam dan merangkumi krisis seperti kemurungan, kebimbangan dan tekanan.

Selain talian ini, berjumpa doktor di klinik kesihatan untuk penilaian dan rawatan. Rawatan kemurungan selepas bersalin boleh termasuk terapi bercakap atau kaunseling (talking therapy), dan dalam sesetengah keadaan doktor mungkin menetapkan ubat antidepresan yang sesuai; jangan berhenti mengambil ubat tanpa nasihat doktor. Perlu diingat juga keadaan ini bukan hanya menjejaskan ibu; bapa atau pasangan turut boleh mengalami kemurungan selepas kelahiran bayi. Sokongan daripada suami, keluarga dan rakan juga amat membantu; berkongsi perasaan meringankan beban. Kemurungan selepas bersalin ialah keadaan perubatan yang boleh pulih dengan rawatan dan sokongan yang betul, jadi mendapatkan bantuan ialah langkah yang berani dan betul untuk anda dan bayi.